İranın nüvə planları: Beynəlxalq təzyiqlərə rəğmən qarşısıalınmaz irəliləyişlər

İran, beynəlxalq xəbərdarlıqlara baxmayaraq, nüvə proqramını davam etdirir. ABŞ-ın 2025 və 2026-cı illərdə İranın üç əsas nüvə obyektinə endirdiyi zərbələr, proqramın tamamilə dayandırılmasına səbəb olmayıb, yalnız icrasını ləngidib.

Minval.info xəbər verir ki, Tehran BMT müfəttişlərinin ən həssas nüvə mərkəzlərinə girişinə qadağa qoyub. Bu səbəbdən yüksək dərəcədə zənginləşdirilmiş uranın hazırkı vəziyyəti barədə dəqiq məlumat yoxdur. Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyinin (BAEA) qiymətləndirmələrinə görə, İranın əlində 60 faizədək zənginləşdirilmiş təxminən 440 kq uran qala bilər ki, bunun da əsas hissəsinin İsfahan yaxınlığında saxlanıldığı ehtimal edilir. Bu miqdarda uran əlavə zənginləşdirildikdən sonra doqquz və ya on nüvə bombası hazırlamaq üçün kifayət edə bilər.

Fordo və Natanzdakı obyektlərə edilən hücumlar ciddi ziyan vurub, lakin infrastrukturu tamamilə sıradan çıxarmaq mümkün olmayıb. Natanz yaxınlığında yerləşən və sentrifuqaların istehsalı üçün nəzərdə tutulan Pikaks dağı ətrafındakı yeraltı kompleksin inşası İran tərəfindən davam etdirilib. İran üzrə mütəxəssis, fizik Ceyms Ekton hesab edir ki, nəzarət mexanizmləri olmadığı təqdirdə Tehran bir ildən də az müddətdə nüvə silahı əldə etmək potensialına malikdir.