Təmiz enerji artımı ilə külək turbinləri yarasaları təhlükə altına alır

Külək enerjisi, fosil yanacaqlardan uzaqlaşmada “əsas sütun” kimi təsvir edilir. Lakin yeni araşdırma, fırlanan turbinlərin hər il “şok edici sayda” yarasanın ölümünə səbəb olduğunu xəbərdar edir.

Minval.info xəbər verir ki, bu problem üzrə ən əhatəli araşdırmaya görə, 1981-2024-cü illər arasında ABŞ-da külək enerjisi obyektlərində 28 fərqli növdən 18,7 milyon yarasa ölüb. Araşdırma, Milli Elmlər Akademiyasının Proceedings jurnalında dərc edilib və 20 il əvvəl ildə 100 min yarasanın öldüyünü göstərib. Lakin 2021-ci ilə qədər bu rəqəm külək enerjisinin artması ilə 1,5 milyona yüksəlib.

Yarasaların külək turbinlərinə çarpması səbəbi hələ də tam aydın deyil. Bəzi alimlər onların səsə cəlb olunduğunu və ya turbinləri ağacla qarışdırdıqlarını düşünürlər. Digər ehtimal isə yarasaların bıçaqları görməkdə çətinlik çəkməsidir.

ƏLAQƏLİ

Bunu da oxu

Çində yeni tendensiya: Gənclər mamır basmış kərpic saxlayır

31.10.2026 - 12:14

Külək fermalarında yarasa ölümləri ilə bağlı araşdırmalar adətən operatorlar tərəfindən aparılır. Lakin alimlər bu metodların fərqli olması səbəbindən tam mənzərəni əks etdirmədiyini düşünürlər. Məsələn, yırtıcı heyvanlar ölü yarasaları tez bir zamanda götürə bilər və ya uzun otlar onları gizlədə bilər.

Araşdırmanın müəllifləri, külək obyektlərinin yerinin dəyişdirilməsinin yarasa ölümlərini azalda biləcəyini irəli sürürlər. Məsələn, çayların yaxınlığında yerləşən fermalarda ölümlər daha çox olur. Bəzi ölkələr, xüsusilə Almaniya, 2010-cu ildən etibarən risk qiymətləndirmələri və yüksək riskli dövrlərdə turbinlərin dayandırılması kimi tədbirlər tətbiq edir.