Hazırda cəmiyyətin ən çox qorxduğu virus koronovirusdur. Yerli media da bu mövzuda yanğının üzərinə benzin tökür.
Ancaq unutmaq lazım deyil ki, adi qripdə belə mövsümi dalğanın rolu böyükdür.
Statistikaya görə, hazırda Rusiyada qrip virusuna yoluxanların ümumi sayı bir neçə min nəfərdir, onlardan yüzə qədəri ağır daşıyıcıdır. Bəs nəyə görə insanlar ancaq soyuq mövsümdə qripə yoluxurlar?
Medicina.az buna səbəb olan bəzi amilləri araşdırıb.
Əlbəttə ki birinci olaraq buna hipotermiya, vitamin çatışmazlığı və orqanizmin ümumi yorğunluğu da təsir edir. Ancaq ən vacib səbəblərdən biri havanın rütubətli olmasıdır. Hava nə qədər rütubətli olarsa, infeksiya riski də bir o qədər az olur.
Aparılan tədqiqatlara əsasən, havada nisbi rütubətin 40% -dən çox olması infeksiyanın aktivliyini kəskin şəkildə azaldır. Təcrübədə bir-birinə qarşı iki metr məsafədə oturan iki dayaq iştirak etdi. Biri “yoluxmuş” və “öskürək”, digəri isə qrip virusuna yoluxmuşdu. Hava-virus qarışığının infeksiyası normal bir otaqda fərqli nisbi rütubətdə (7 ilə 73% arasında) yoxlanıldı.
Maraqlıdır ki, 20% -dən az rütubət olduqda, viral hissəciklərin təxminən üçdə ikisi bir saatdan sonra təhlükəli olaraq qaldı. Rütubət 40% -dən çox olduğu halda, yoluxucu hissəciklərin nisbəti beşdə birə qədər azaldı. Niyə belə oldu? Qeyd edək ki, nisbi rütubətdən danışırıqsa, bu da su buxarının müəyyən bir təzyiq və temperaturda mümkün olan maksimuma nisbətidir. Nisbi rütubət faizlə ifadə olunur.
Ancaq yenə də mütləq rütubət var – havanın vahid həcmi üçün su buxarının faktiki miqdarı (kub metrə görə qramla ölçülür). İsti hava soyuqdan daha çox su buxarını uda biləcəyi üçün qış aylarında mütləq rütubət yayda olduğundan qat-qat aşağıdır.
İndi qışda qızdırılan otaqlarda niyə çox quru hava yaranması mexanizminə baxaq. Otağa hava küçədən (yuvalar və havalandırma sistemi vasitəsilə) daxil olur. Pəncərədən kənarda onun nisbi rütubəti olduqca yüksək ola bilər (80% -dən çox).
Ancaq otaqda öz xüsusiyyətlərini dəyişdirir. İstilik sistemi onu qızdırır, nəticədə – temperatur yüksəlir və onunla birlikdə mümkün olan rütubət yüksəlir. Bununla birlikdə, rütubət mənbəyi olmadığı üçün faktiki rütubət baş vermir. Buna görə qışda qızdırılan otaqlarda nisbi rütubət çox aşağı olur.
Beləliklə danılmaz nəticə budur: qışda quru şəraitdə qrip virusu daha sabitdir və buna görə daha təsirli olub, geniş şəkildə yayılır. Rütubətli şəraitdə virus su buxarı ilə udulur və onunla çökür. Buna görə otağı qışda nəmləndirmək, mütəmadi olaraq havanı təravətləndirmək və tez-tez əllərinizi yumaq çox vacibdir.