Rusiya nüvə idarəetmə sistemini yeniləyib

Rusiyanın Ural dağlarında SSRİ dövründə yaradılmış “Perimetr” adlı nüvə idarəetmə sistemi ilə əlaqələndirilən gizli yeraltı komanda kompleksi modernləşdirilib. Bu barədə “The Sunday Times”, Danimarkanın “Danwatch” nəşri və Rusiyanın “Dosye” Mərkəzinin birgə araşdırmasında məlumat verilib.

Minval.info xəbər verir ki, jurnalistlər Rusiya hərbi satınalmaları ilə əlaqəli 2,5 milyon sənəd, peyk görüntüləri və Şimali Uraldakı Koşvinski Kamen dağının daxilində yerləşən 1335 saylı obyektə dair materialları araşdırıblar. Məlumata görə, burada geniş tikinti və texniki işlər aparılıb.

Sənədlərdə obyekt üçün təxminən 22 min ton polad və 56 min ton sement, həmçinin soyutma, rabitə, havalandırma və həyat təminatı sistemləri üçün avadanlıqların alındığı göstərilir. Kod adı “Qrot” olan 1335 saylı obyekt “Perimetr” sistemi ilə əlaqələndirilir.

İlon Maskdan gözlənilməz vəd: ABŞ-də hər uşağa SpaceX səhmi verəcək

ƏLAQƏLİ

Bunu da oxu

İlon Maskdan gözlənilməz vəd: ABŞ-də hər uşağa SpaceX səhmi verəcək

19.10.2026 - 17:34

“Ölü əl” olaraq tanınan bu sistem, “soyuq müharibə” dövründə yaradılıb. Məqsəd, ölkənin rəhbərliyi və komanda məntəqələri məhv edildikdə belə, cavab nüvə zərbəsi barədə əmrin sağ qalan raket bölmələrinə çatdırılmasını təmin etməkdir. Araşdırmada sistemin müasir versiyası üçün yeni idarəetmə bölməsinin yaradıldığı qeyd edilir.

Bununla belə, ekspertlər “Ölü əl”in tam avtonom sistem kimi təqdim edilməsinin doğru olmadığını bildirirlər. Rusiya nüvə qüvvələri üzrə ekspert Pavel Podviq “Perimetr”in əsasən ehtiyat rabitə sistemi olduğunu və qərarın insanda qaldığını qeyd edib.

1335 saylı obyektin tikintisinə 1980-ci illərdə başlanılıb və SSRİ dağıldıqdan sonra işlər Rusiyada davam etdirilib. 2004-cü ildə “Qrot” Rusiya Silahlı Qüvvələri Baş Qərargahının ehtiyat məntəqəsi statusu alıb. Araşdırma müəllifləri obyektin yenilənməsini Rusiyanın mümkün “başsızlaşdırıcı zərbə” zamanı nüvə qüvvələrinə nəzarətin itirilməsi ilə bağlı narahatlıqları ilə əlaqələndirirlər.